İran – ABD krizinin ihalesi nasıl Türkiye'ye kaldı?

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

ABD Başkanı Donald Trump’ın büyük tehditleriyle başlayan ve ABD ordusunun “büyük, güzel filosunu” İran’ın karasularının sınırlarına kadar çekmesiyle savaşın eşiğine kadar sürüklenen ABD ve İran ilişkileri, ani bir U dönüşüyle Cuma günü İstanbul’da masaya yatırılacak.

ABD ve İran arasındaki savaş kaçınılmaz görünürken, İran ve ABD silahlar yerine diplomasiyle sorunlarını çözmeye karar verdi.

İki taraf da hala birbirlerini sürekli olarak tehdit etse de, yoğun diplomasi trafiği sonucu imkansız görünen müzakere masası İstanbul’da kurulacak.

Herkesin merak ettiği, her adımıyla bölgeyi titreten, ‘geliyorum’ diye bağıran savaş ihtimali nasıl oldu da İstanbul’daki müzakere masasına taşındı?

TELEFON DİPLOMASİSİ

Savaşın önlenmesinde Türkiye, Katar ve Mısır’ın diplomatik girişimleri büyük rol oynadı. Savaşı önlemek için komşu ülkeler arasında bir diplomasi operasyonu yapıldı

Bölgenin savaşla kaosa sürüklenmesinin önlenmesinde en büyük rolü Türkiye oynadı. Ankara, ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’a yönelik artan tehditleri karşısında son haftalarda telefon diplomasisine hız verdi.

Cumhurbaşkanı Erdoğan bu süreçte hem ABD hem de İranlı mevkidaşlarıyla pek çok görüşme gerçekleştirdi. Ankara yönetimi olası bir ABD saldırısına karşı olduğunu açıkça ifade etti.

Bu esnada Katar ve Mısır farklı diplomatik kaynaklar üzerinden ABD saldırısının bölgeye büyük zarar vereceğini ve ittifakları riske atacağı yönünde Trump yönetimini uyardı.

Suudi Arabistan da başta barış yönünde bir tavır alsa da, sonradan fikrini değiştirerek ABD saldırısına desteğini duyurdu. Buna karşın diplomasiyi savunan ülkeler telefon trafiğini artırdı.

Dışişleri Bakanı Fidan, geçtiğimiz cuma günü mevkidaşı Arakçi ile düzenlediği ortak basın toplantısında “ne diplomatik çıkmazın ne de savaşın bir çözüm olmadığını” belirtti.

Fidan tüm güçleriyle diyalog ve barış odaklı bir çözüm için çalıştıklarını vurguladı. Bölgede gerilim artarken İran da olası bir savaşın, “bölgesel bir savaşa” dönüşeceğini ve Türkiye, Katar ve Suudi Arabistan’daki ABD üslerinin de hedef olacağını bir kere daha vurguladı.

TÜRKİYE’NİN ÇIKARI NE?

Türkiye ve Körfez ülkelerinin askeri müdahaleye karşı duruşunun temelinde bölgesel istikrarsızlık ve yeni bir mülteci akını riski yatıyor. Arakçi ve Fidan görüşürken, Türkiye sınırlarını bir mülteci dalgasına karşı hazırladı.

İran ile 535 kilometrelik sınırı bulunan Türkiye halihazırda dünyadaki en büyük mülteci nüfusuna ev sahipliği yapıyor.

Al-Monitor’e göre mevcut liderliğin çöküşü Ankara için İsrail ile müttefik bir hükümet ihtimali anlamına geliyor. Gazze’deki savaş nedeniyle İsrail ile ilişkileri gergin olan Türkiye bu senaryoyu da kabul edemezdi.

Nitekim tek sorun İsrail değil, ayrıca İran’ın vekil güçleri. Hizbullah, Ansarullah gibi örgütleri fonlayan İran’ın saldırıya uğraması, zayıflasa da varlığını sürdüren bu örgütlerin de Lübnan, Yemen, Irak, Suriye gibi ülkelerde ABD unsurlarına karşı saldırılar düzenlemesi ve tüm bölgeyi kaosa sürüklemesi anlamına geliyor.

Türkiye, bu sebeple İran’la ve ABD arasındaki trafiği artırdı. İran’ın ABD ile savaşa girmesi sadece İran ve ABD arasındaki bir savaşı değil, ayrıca büyük bir bölgesel faciayı tetikleyebilir. Bu faciadan Türkiye de zararlı çıkar.