2025 Nobel Tıp Ödülü’nü kazananlar belli oldu. Nobel Komitesi, ödülü bağışıklık sisteminin kendini düzenleme mekanizmasını keşfeden bilim insanları Mary E. Brunkow, Fred Ramsdell ve Shimon Sakaguchi’nin kazandığını duyurdu.
2025 Nobel Tıp Ödülü, insan bağışıklık sisteminin kendini düzenleme mekanizmasını keşfeden üç bilim insanına verildi. Mary E. Brunkow, Fred Ramsdell ve Shimon Sakaguchi, bağışıklık sistemindeki dengeyi sağlayan ve vücudun kendi dokularına saldırmasını önleyen düzenleyici T hücrelerinin (Treg hücreleri) işleyişini ortaya koydu. Bu keşif, otoimmün hastalıklar ve kanser tedavileri alanında devrim niteliğinde bir anlayış sağladı.
Bağışıklık sistemi, vücudu mikroplara karşı korurken, aynı zamanda kendi dokularını tanıyıp savunmak zorundadır. Treg hücreleri, bu dengeyi sağlayarak bağışıklık tepkilerini kontrol eder ve aşırı reaksiyonları engeller. Bu hücrelerin eksikliği veya hatalı çalışması, insanlarda IPEX sendromu gibi ciddi otoimmün hastalıklara yol açabilir.
Mary E. Brunkow, 2001 yılında fareler üzerinde yaptığı çalışmalarda, “scurfy” farelerindeki otoimmün hastalığın nedenini araştırarak bir gen mutasyonunun Treg hücrelerinin gelişimini engellediğini keşfetti. Fred Ramsdell ise bu bulguyu insanlara taşıyarak, aynı genin insanlardaki karşılığının IPEX sendromuna neden olduğunu gösterdi. Shimon Sakaguchi ise 1995 yılında bağışıklık sisteminin sadece merkezi toleransla değil, periferik toleransla da düzenlendiğini ortaya koyarak Treg hücrelerinin önemini gösterdi.
Bu keşifler, tıpta bağışıklık sistemini yeniden düzenleyerek otoimmün hastalıkları tedavi etme imkânı sunuyor. Örneğin, interlökin-2 (IL-2) gibi moleküllerle Treg hücrelerinin sayısı artırılabiliyor. Ayrıca hastadan alınan Treg hücreleri laboratuvar ortamında çoğaltılarak, organ nakli sonrası reddi önlemek amacıyla kullanılabiliyor.
Ödül, bağışıklık sistemimizin nasıl çalıştığını anlamada önemli bir adım olarak görülüyor. Keşiflerin, gelecekte daha etkili ve hedeflenmiş tedavi yöntemlerinin geliştirilmesine katkı sağlaması bekleniyor.
Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz.
Çerezler ve KVKK
Bu site deneyiminizi geliştirmek için zorunlu çerezleri kullanır. Reklam ve
analitik çerezleri için onayınızı alıyoruz. Detaylı bilgi için
aydınlatma metnimizi okuyun.
News
