News
Antalya’nın Akseki ilçesinde bulunan Giden Gelmez Dağları’nda tespit edilen yüksek manyetik alan, bölgedeki elektronik cihazların ve navigasyon sistemlerinin çalışmasını durdurdu.
Jeolojik yapısındaki yoğun demir cevheri ve bazaltik kayaların bu sıra dışı doğa olayına sebebiyet verdiği bilimsel verilerle ortaya kondu.
Antalya ile Konya sınırında yer alan ve sarp kayalıklarıyla bilinen Giden Gelmez Dağları, son dönemde yaşanan “manyetik sapmalar” nedeniyle bilim dünyasının merceğine oturdu.
Bölgeye giden dağcıların ve yerel halkın pusulalarının ters döndüğü, akıllı telefonların sinyal kaybettiği yönündeki bildirimler üzerine yapılan incelemeler, bölgenin alışılagelmişin dışında bir jeomanyetik alana sahip olduğunu doğruladı.
Bilimsel araştırmalar, Toros Dağları silsilesinin bu bölümünde yer kabuğunun altında yoğun miktarda manyetik demir oksit (magnetit) ve volkanik kökenli bazalt tabakalarının bulunduğunu saptadı.
Bu mineral yoğunluğu, yer kürenin doğal manyetik alanını bükerek bölgesel bir “anomali” meydana getirdi.
Konuyla ilgili görüşü alınan Oxford Üniversitesi Yer Bilimleri Bölümü’nden Dr. Richard Harrison, bu tür fenomenlerin nadir olmadığını ancak bu denli güçlü sapmaların özel bir mineral dizilimi gerektirdiğini belirtti.
Dr. Harrison, “Kayaçların soğuma aşamasında hapsettiği termoremanent manyetizma, binlerce yıl sonra bugün modern navigasyon araçlarını yanıltacak kadar güçlü bir alan oluşturabilir” şeklinde konuştu.
Bölgedeki anormallik sadece pusulalarla sınırlı kalmadı. Alçak irtifa uçuşlarında ve insansız hava araçlarının (İHA) uçuş rotalarında da ciddi sapmalar gözlemlendi.
Amerikan Jeofizik Birliği (AGU) üyesi Jeofizik Uzmanı Prof. Dr. Sarah J. Wood, Giden Gelmez Dağları’ndaki durumu şu sözlerle analiz etti:
“Bölgedeki yerel manyetik yoğunluk, GPS uydularından gelen zayıf sinyallerin yer seviyesindeki alıcılar tarafından hatalı işlenmesine yol açıyor. Bu durum ‘navigasyon körlüğü’ dediğimiz hadiseyi tetikleyerek, deneyimsiz kaşiflerin yönlerini tamamen kaybetmelerine neden oldu.”
Dağın isminin kökeni olan “Giden Gelmez” vasfının, sadece fiziksel zorluklardan değil, aynı zamanda bu manyetik sapmaların yol açtığı yön kaybından kaynaklandığı düşünülüyor.
Modern bilim, geçmişteki kaybolma vakalarının bir kısmını, bu görünmez kuvvetin pusulaları işlevsiz kılmasına bağladı.
