Kitap imhası başladı: Sahaflardan tek tek toplayıp tarihin izlerini yok ediyorlar
Yapay zeka şirketlerinin veri arayışı bu kez sahaf raflarına uzandı. Avrupa'da milyonlarca ikinci el kitap paravan firmalar aracılığıyla satın alınıyor, dijital ortama aktarıldıktan sonra ise fiziksel nüshaları imha ediliyor. Uzmanlar, sessiz sedasız yürütülen bu sürecin kültürel miras açısından
Yapay zeka modellerini geliştirmek için daha fazla veriye ihtiyaç duyan teknoloji şirketlerinin yeni adresi sahaflar oldu.
Avrupa'nın birçok ülkesinde eş zamanlı yürütülen toplu kitap alımları, ilk etapta sıradan ticari hareketlilik gibi görünse de perde arkasında milyonlarca kitabın dijital ortama aktarıldıktan sonra imha edildiği büyük bir operasyon olduğu öne sürülüyor.
SİPARİŞ DALGASI GERÇEĞİ ORTAYA ÇIKARDI
Olay, mayıs ayının başında bir sahafın dikkatini çeken siparişlerle gün yüzüne çıktı. Sabahın erken saatlerinde internet satış sistemine saniyeler içinde art arda siparişler düşmeye başladı.
İlk başta teknik bir arıza sanılan durumun, Avrupa'nın farklı ülkelerindeki çok sayıda sahaf tarafından da yaşandığının anlaşılması üzerine organize bir satın alma süreci yürütüldüğü ortaya çıktı.
Birçok sahafın internet envanteri aynı anda taranırken belirli türdeki kitaplar sistemli biçimde satın alınmaya başlandı.
HEDEFTE YILLARDIR RAFTA BEKLEYEN KİTAPLAR VAR
Araştırmalar, toplu siparişlerin arkasında Kanada merkezli Zoom Books adlı şirketin bulunduğunu gösterdi.
Şirket, koleksiyon değeri yüksek nadir eserleri değil, sahafların depolarında yıllardır alıcı bekleyen kurgu dışı kitapları tercih etti. Özellikle 1970 sonrasında basılmış, ISBN numarasına sahip teknik, akademik ve tarih içerikli eserlerden yalnızca birer nüsha satın alındığı belirtiliyor.
Kitapların Çekya-Almanya sınırında kurulan depolarda toplandığı, yalnızca Almanya'dan yaklaşık 700 bin, dünya genelinde ise 3 milyona yakın kitabın bu merkezlere ulaştığı ifade ediliyor. Depolardan sızan görüntülerde kitapların kolilere gelişigüzel istiflendiği görülüyor.
İNTERNETTEKİ VERİLER YETMEYİNCE YÖN SAHAFLARA ÇEVRİLDİ
Yapay zeka şirketlerinin bu kitaplara yönelmesinin temel nedeni, internetteki mevcut verilerin model eğitiminde artık yeterli olmaması.
Şirketler, eski yemek tariflerinden yerel tarih çalışmalarına, hukuk ve ekonomi metinlerinden teknik yayınlara kadar internette sınırlı bulunan içeriklere ihtiyaç duyuyor. Telif hakkı bulunan dijital içeriklerin doğrudan kullanımı hukuki risk taşıdığı için farklı bir yöntem izleniyor.